Tổng hợp nơi xảy ra động đất nhiều nhất ở Nhật Bản và cách đối phó

Trong những năm trở lại đây, đất nước Nhật Bản thường xuyên phải “oằn mình” chống chọi với thiên nhiên, chống chọi với những cơn địa chấn mạnh gây thiệt hại lớn về kinh tế, xã hội của quốc gia này. Công cuộc xây dựng lại kinh tế của Nhật Bản sau mỗi lần xảy ra động đất cứ “phá rồi lại xây” khiến cho cả thế giới ngưỡng mộ về ý chí, tinh thần của đất nước quanh năm hứng chịu thiên tai này. Nhìn lại những trận động đất kinh hoàng nhấn chìm Nhật Bản trong thời gian qua để thấy được mức độ tàn phá khủng khiếp của thiên nhiên tại đất nước mặt trời mọc.

Động đất ở Nhật Bản

Động đất ở Nhật Bản

Tọa trên vành đai lửa Thái Bình Dương, “sở hữu” tới 10% lượng núi lửa đang hoạt động trên thế giới, Nhật Bản không hề có vị trí địa lý đẹp cho sự phát triển. Tài nguyên thiên nhiên hạn hẹn, khan hiếm mà lại còn “dồi dào” thảm họa thiên nhiên. Gần như bất cứ lúc nào, người dân cũng phải đối mặt với nguy cơ sóng thần, động đất xảy ra. Thế nhưng, chính đây lại là quốc gia có sự chuẩn bị kỹ càng, chu đáo nhất. Có thể nói, Nhật Bản chính là nước dẫn đầu về sự sẵn sàng. Một đất nước mà người ta luôn xác định tâm lí: Thảm hoạ là không thể tránh khỏi 

Lí do Nhật Bản có nhiều động đất?

Nhật Bản được gọi là “Cường quốc động đất”. Bề mặt của trái đất được bao phủ bởi những tấm núi đá cỡ lớn gọi là plate. Có khoảng chục tấm plate tên toàn bộ trái đất và mỗi cái lại di chuyển theo những hướng khác nhau, mỗi năm các plate di chuyển khoảng vài cm. Khi các plate va chạm với nhau sẽ tạo nên lực và sinh ra động đất ở các vùng lân cận. Xung quanh quần đảo Nhật Bản có khoảng 4 tấm plate chồng lên nhau nên đây là khu vực có nhiều động đất nhất trên thế giới.

Nguyên nhân Nhật Bản thường xuyên xảy ra động đất là do nước này nằm trong vùng gọi là Vành đai lửa Thái Bình Dương. Khu vực này có hình dạng giống như vành móng ngựa và cũng là nơi xảy ra nhiều trận động đất và các hiện tượng phun trào núi lửa nhất thế giới.

Trong Vành đai lửa Thái Bình Dương, sự chuyển động và va chạm của Mảng Thái Bình Dương và Mảng Philippines, những mảng kiến tạo nằm dưới đáy Thái Bình Dương là nguyên nhân chính dẫn đến những trận động đất.

Vành đai Thái Bình Dương

Vành đai Thái Bình Dương

“Bề mặt Trái Đất được chia ra thành nhiều mảng kiến tạo, trong đó tất cả các mảng đều di chuyển. Trong trường hợp các mảng kiến tạo dịch chuyển và va chạm vào nhau, ở ranh giới giữa chúng sẽ tạo ra các dãy núi hoặc núi lửa, cũng như tạo ra các trận động đất và các hiện tượng địa chất khác”, nhà địa vật lý Douglas Given thuộc Cục Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) ở Pasadena, California cho biết.

Theo chia sẻ của nhà địa vật lý Paul Caruso thuộc USGS, những trận động đất xảy ra trong thời gian gần đây hầu hết là do sự va chạm giữa Mảng Philippines và Mảng Á-Âu.

Nhật Bản thường xuyên xảy ra động đất nên người dân không còn lạ lẫm với thảm họa thiên nhiên này. Tuy nhiên, động đất 7,0 độ richter là một trong những trận động đất mạnh nhất được ghi nhận ở miền Nam Nhật Bản. Theo đó, sau khi trận động đất với cường độ 7,3 độ Richter xảy ra tại thành phố Kumamoto, miền nam Nhật Bản, giới chức Nhật Bản nhanh chóng đưa ra cảnh báo sóng thần nhưng dỡ bỏ khoảng 50 phút sau đó.

Thống kê các trận động đất, sóng nhần mạnh, gây ra tổn thất nhiều nhất tại Nhật Bản từ trước tới này. Thuộc vùng miền, khu vực, tỉnh, thành phố, đảo của Nhật Bản. Chi tiết như dưới đây, các bạn hãy dựa vào ảnh bản đồ Nhật Bản để xem khu vực nào của Nhật Bản có nhiều động đất, sóng thần nhất các bạn nhé.

Bản đồ các thành phố lớn Nhật Bản

Bản đồ các thành phố lớn Nhật Bản

  1. Động đất và sóng thần Sanriku 869

Động đất Sanriku năm 869 tấn công vào khu vực xung tỉnh Sendai Nhật Bản thuộc đảo lớn Honshu vào ngày 9 tháng 7, 869. Trận động đất được ước tính có độ lớn 8,6 . Đợt sóng thần gây ngập lụt trên diện rộng ở đồng bằng Sendai, với lớp trầm tích cát kép dài 4 kilômét (2,5 mi) từ bờ biển.

  1. Động đất Nguyên Lộc 1703

Xảy ra vào ngày 31 tháng 12 năm 1703 ở Edo, một tên cũ của Tokyo  Nhật Bản ngày nay. Nó làm chấn động Edo và có khoảng 2.300 người thiệt mạng.

Trận động đất có độ lớn 8,2 M, được cho là thuộc nhóm các động đất xuất phát từ ranh giới giữa các mảng (mảng Thái Bình Dương, Bắc Mỹ và Philippin) có tâm chấn kéo dài từ vịnh Sagami đến đầu của bán đảo Bōsō cũng như khu vực dọc theo rãnh Sagami trong vùng biển hở đông nam bán đảo Boso. Trận động đất này sau đó gây ra sóng thầntấn công vào các khu vực ven biển của bán đảo Boso và vịnh Sagami. Trận sóng thần này làm hơn 6.500 người thiệt mạng trên bán đảo Boso và hơn 10.000 thiệt mạng.

Trận động đất đã làm cho vùng bờ biển bị sụp lún khoảng 0,9 m còn chỗ nâng cao nhất đến 5 m. Hồ Habu ở Izu Ōshima bị sụp đổ và bị trôi ra biển. Một bậc thềm biển có thể đã được tạo ra từ trận sóng thần này.

  1. Động đất Hōei 1707

Vào khoảng 13 giờ ngày 28 tháng 10 năm 1707 xảy ra một trận động đất dữ dội có tâm chấn nằm ở 33,2 vĩ độ Bắc 135,9 kinh độ Đông tại máng Nankai (dưới đáy biển ngoài khơi Shikoku). Trận động đất này kéo theo hai trận động đất khác, một ở vùng Tōkai và một ở vùng Nankai, gây chấn động khắp từ Kantō tới Kyūshū. Thời đó, thiết bị đo chấn độ chính xác không có, nên các sử gia chỉ có thể căn cứ vào các địa danh được ghi chép rằng có thấy bị chấn động, độ cao của sóng thần, khoảng thời gian kéo dài của các dư chấn, để ước lượng chấn độ vào khoảng từ 8,4 đến 8,7 độ Richter.

Cả động đất cùng sóng thần đã làm khoảng 20.000 người thiệt mạng, 30.000 ngàn tàu thuyền bị cuốn trôi, 30.000 thạch lương bị hỏng, sập 60.000 căn nhà và cuốn trôi 20.000 căn nhà khác. Một ghi chép khác cho biết có 29.000 căn nhà bị hư hỏng và hơn 4.900 người bị thiệt mạng.

  1. Động đất Sanriku 1896

Động đất Sanriku 1896 là một trận động đất lớn ở vùng Tohoku, gây sóng thần tàn phá nặng nề trong lịch sử Nhật Bản, với hơn 9.000 nhà bị phá hủy và ít nhất 22.000 người thiệt mạng. Trận động đất có độ lớn 7,2 xảy ra vào lúc 19:32 ngày 15 tháng 6, 1896 ngoài khơi vùng đông bắc Nhật Bản. Cường độ sóng thần (Mt = 8.2) lớn hơn nhiều so với cách tính từ độ lớn sóng địa chấn và trận động đất này được xem là một phần của một chuỗi sự kiện riêng biệt, động đất sóng thần.

  1. Đại thảm họa động đất Kantō 1923

Là một thảm họa ghê gớm tại vùng Kantō của Nhật Bản. Động đất mạnh dẫn tới đổ vỡ nhà cửa, gây ra hỏa hoạn quy mô lớn. Phần lớn người chết và bị thương là do hỏa hoạn. Vào lúc 11 giờ 58 phút 32 giây giờ địa phương ngày 1 tháng 9 năm 1923, một trận động đất mạnh 7,9 độ Richter đã xảy ra ở vị trí 35,1 vĩ độ Bắc – 139,5 kinh độ Đông, dưới đáy biển, cách bờ vịnh Sagami (tỉnh Kanagawa) khoảng 80 km về phía Tây Bắc.

Thời điểm xảy ra động đất đúng vào lúc người Nhật nấu cơm trưa. Thời đó, nhiều căn nhà của người Nhật còn làm bằng gỗ. Đổ vỡ nhà cửa và rơi đồ đạc vào lúc này khiến cho hỏa hoạn xảy ra ở nhiều nơi. Người ta đã ghi nhận lại 136 điểm hỏa hoạn. Cũng thời gian đó, một trận bão đang tiến gần tới bán đảo Noto, gây ra gió mạnh khắp vùng Kantō, làm cho hỏa hoạn lan nhanh và kéo dài suốt 2 ngày sau.

Thiệt hại về người và vật chất

  • Số người chết và mất tích: 142.800 người
  • Số người bị thương: 103.733 người
  • Số người phải đi sơ tán: trên 1,90 triệu người
  • Số căn nhà bị hỏng hoàn toàn do động đất: 128.266 căn
  • Số căn nhà bị hỏng một phần: 126.233 căn
  • Số căn nhà bị thiêu cháy toàn bộ hoặc một phần: 447.128 căn
  • Số nhà bị hư hại khác: 868 căn

Trận động đất mạnh đã khiến những công trình nặng như tượng Daibutsu ở Kamakura nặng 98 tấn bị rơi cách vị trí của nó 2 ft.

  1. Động đất ngoài khơi Miyagi 1978

Là một loạt trận động đất lớn xảy ra vào ngày 12 tháng 6 năm 1978. Trận vào lúc 17 giờ 14 phút 44 giây có cường độ 7,4 độ Richter theo cách đo ở Nhật Bản hay 7,9 độ theo cách đó ở Hoa Kỳ. Động đất đã tạo ra sóng thần; cao nhất là ở Kesennuma và Onagawa, tới 60 cm. Ở cảng Sendai thuộc vùng Tohoku, sóng cao 30 cm.

Mức độ thiệt hại được xác nhận như sau:

  • Số người chết: 28
  • Số người bị thương: trên 1 vạn
  • Số căn nhà bị hỏng hoàn toàn hoặc một phần: 7400
  • Số hộ bị mất điện: 70 vạn
  • Số hộ bị mất nước sạch: 7 ngàn

Ngày 12 tháng 6 hàng năm trở thành Ngày phòng chống thảm họa của chính quyền và nhân dân Miyagi.

Chính phủ Nhật Bản sau đó đã có sửa đổi đáng kể Luật Bảo hiểm Động đất và Luật Tiêu chuẩn Xây dựng.

  1. Động đất Kobe 1995

Động đất Kobe 1995 hay Động đất lớn Hanshin là trận động đất xảy ra vào thứ 3 ngày 17 tháng 1 năm 1995 lúc 05:46 giờ Nhật Bản ở phía nam tỉnh Hyōgo, Nhật Bản. Trận động đất có độ lớn 6,8 theo Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ, và 7,3 theo thang độ lớn sửa đổi của Cơ quan Khí tượng Nhật Bản. Các chấn động kéo dài khoảng 20 giây. Chấn tiêu nằm bên dưới chấn tâm 16 km, ở phía nam của đảo Awaji, cách thành phố Kobe 20 km.

Có khoảng 6.434 người bị thiệt mạng (ước tính vào ngày 22 tháng 12 năm 2005); trong đó khoảng 4.600 ở Kobe. Trong số các thành phố bị ảnh hưởng, Kobe có dân số khoảng 1,5 triệu, nằm gần chấn tâm nhất và chịu ảnh hưởng rung động mạnh nhất. Đây là trận động đất tồi tệ nhất ở Nhật Bản kể từ động đất Kanto 1923 với khoảng 140.000 thiệt mạng. Trận động đất gây thiệt hại khoảng 10.000 tỷ yên bằng khoảng 2,5% GDP của Nhật Bản lúc đó, tương đương khoảng 102,5 tỷ USD theo tỷ giá ngoại tệ 500 ngày sau đó (97,545 yên ăn 1 USD).

  1. Động đất và sóng thần Tōhoku 2011

Động đất và sóng thần Tōhoku 2011  là một trận động đất mạnh 9,0 MW ngoài khơi Nhật Bản xảy ra lúc 05:46 UTC (14:46 giờ địa phương) vào ngày 11 tháng 3 năm 2011. Trận động đất có vị trí tâm chấn nằm cách ngoài khơi bờ biển phía Đông bán đảo Oshika, Tōhoku 72 kilômét (45 mi) tại độ sâu 32 kilômét (20 dặm). Cơ quan Khí tượng Nhật Bản ghi nhận cường độ mạnh nhất của thảm họa ở mức 7 tại miền Bắc tỉnh Miyagi, mức 6 tại các tỉnh khác và mức 5 tại Tōkyō.

Trận động đất đã gây ra sóng thần lan dọc bờ biển Thái Bình Dương của Nhật Bản và ít nhất 20 quốc gia, bao gồm cả bờ biển phía Tây của Bắc và Nam Mỹ. Sóng thần cao đến 38,9 m đã đánh vào Nhật Bản chỉ vài phút sau động đất, tại một vài nơi sóng thần tiến vào đất liền 10 km (6 mi).

Cơ quan Cảnh sát Quốc gia Nhật Bản đã chính thức xác nhận có 15.893 người thiệt mạng, 6.152 người bị thương và 2.572 người mất tích tại 18 tỉnh của Nhật Bản và hơn 125.000 công trình nhà ở bị hư hại hoặc phá hủy hoàn toàn.Trận động đất và sóng thần đã gây ra nhiều thiệt hại nghiêm trọng tại quốc gia này, bao gồm những hư hỏng nặng nề về đường bộ và đường sắt cũng như gây cháy nổ tại nhiều khu vực, kèm theo một con đập bị vỡ

Khoảng 4,4 triệu hộ gia đình rơi vào tình trạng mất điện và 1,5 triệu hộ bị mất nước. Nhiều nhà máy phát điện đã ngưng hoạt động, và ít nhất 3 vụ nổ lò phản ứng do rò rỉ khí hydro đã xảy ra tại nhà chứa các lò phản ứng khi hệ thống làm mát bị hỏng hoàn toàn. Ngày 18 tháng 3, ông Yukiya Amano, người đứng đầu Cơ quan Nguyên tử Quốc tế đã cho biết cuộc khủng hoảng này “cực kì nghiêm trọng”. Mọi cư dân trong phạm vi bán kính 20 km (12 mi) từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima I và 10 km (6 mi) từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima II đã phải sơ tán.

Ngoài ra, chính quyền Hoa Kỳ khuyến cáo công dân của họ phải di tản cách các nhà máy điện 80 km (50 mi).

  1. Động đất Kumamoto 2016

Là một loạt các trận động đất, bao gồm trận động đất chính xảy ra vào lúc 01:25 JST, ngày 16 tháng 4, 2016 có cường độ 7,0 Mw theoCục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ (USGS) với tâm chấn gần thành phố Kumamoto, tỉnh Kumamoto, trên đảo Kyushu, Nhật Bản. Trận động đất này xảy ở độ sâu khoảng 10 km (6,2 mi), trước đó một cơn tiền chấn 6,2 độ Mw diễn ra lúc 21:26 JST 14 tháng 4, 2016, tại độ sâu 11 km (6,8 mi).

Hai trận động đất đã làm chết ít nhất 42 người, khoảng 3.000 người bị thương. Gây thiệt hại nghiêm trọng đến cơ sở hạ tầng Kumamoto. Hơn 44.000 người đã phải di tản khỏi khu vực này để tránh thảm họa.

Các trận động đất, sóng thần mạnh nhất thường xẩy ra tại vùng TOHOKU trên ảnh bản đồ Nhật Bản ở phía trên là màu vàng. Vậy các bạn muốn biết chi tiết tỉnh nào thuộc vùng TOHOKU thì các bạn có thể xem bản đồ số Nhật Bản là biết chi tiết. Chú ý đây là các trận động đất sóng thần lớn trên 7 độ richte.

Cần làm gì khi xảy ra động đất?

Việt Nam khá là xa lạ với động đất do hầu như không có hoặc có chỉ là động đất với cường độ nhẹ không cảm nhận được, hay là do ảnh hưởng lan truyền từ các nước khác lan tới. Đến Nhật Bản nhiều người Việt, nhất là các bạn du học sinh hầu như không chuẩn bị trước kiến thức đối phó với động đất. Trong khi nếu được tranb bị kiến thức ứng phó, rủi ro sẽ thấp đi rất nhiều, các bạn có thể thấy số lượng thương vong tại Nhật thấp hơn hàng chục lần so với Ecuado dù cường độ động đất ở 2 đất nước này là ngang nhau. Vậy mọi người cần chuẩn bị và làm gì để ứng phó với động đất??

Khi xảy ra động đất, nếu bạn đang ở trong nhà:

Cẩn thận dập cầu dao điện và khóa van bình gas khi chấn động kết thúc

  • Chui xuống gầm bàn/gầm giường để tránh các vật cứng rơi xuống đầu.
  • Dùng tay ôm lấy mặt và đầu hoặc dùng các vật dụng có thể che được phần đầu.
  • Ngồi vào góc phòng và tránh xa các cửa kính.
  • Tránh di chuyển khi vẫn đang có chấn động.
  • Tắt cầu dao điện và khóa van bình gas.
  • Di chuyển ra ngoài bằng cầu thang bộ (tuyệt đối không dùng thang máy).
  • Nếu trời tối, dùng đèn pin để soi đường (tránh dùng đến vì dễ xảy ra hỏa hoạn).

Trong trường hợp đang ở ngoài đường

  • Dừng xe ở lề đường, lánh nạn ở những bãi đất trống, tránh khu vực đông đúc.
  • Tránh xa: tòa nhà cao tầng, tường cao, gầm cầu, pano quảng cáo, đường dây điện, cột điện,…
  • Nếu đang ở trong sân vận động hay rạp hát: Cần ngồi yên cho đến khi hết chấn động mới di chuyển ra ngoài theo trật tự.
  • Nếu đang ở gần bờ biển khi có động đất xảy ra thì cần phải di chuyển xa bờ biển.

Nếu được thông báo trước sẽ có động đất xảy ra

  • Dự trữ vật dụng cần thiết để né tránh thảm họa có thể xảy ra
  • Dự trữ nước uống, đồ ăn đóng hộp, đèn pin, radio, dụng cụ y tế,…
  • Gắn chặt những vật dụng dễ ngã đổ vào tường để tránh bị lung lay, rơi xuống đất gây thương tích.
  • Không đặt các vật nặng lên giá cao.
  • Không đặt giường ngủ sát cửa kính.
  • Các vật nặng như kệ sách, tủ,… không đặt gần cửa ra vào để khi ngã đổ không bị chắn lối thoát ra.
  • Cần nắm vững các lối thoát hiểm khi ở chung cư, nhà cao tầng.
  • Theo dõi thông báo và chỉ dẫn của cơ quan phòng, chống thiên tai và cứu nạn cứu hộ.
  • Lưu số điện thoại khẩn của cấp cứu, phòng cháy chữa cháy và các cơ quan chức năng khác để gọi yêu cầu giúp đỡ khi cần (114, 115,…).

Nhật Bản là quốc gia hứng chịu nhiều trận động đất lớn nhở nên các toà nhà ở Nhật Bản được thiết kế và thi công để chịu được động đất ở mức độ nhất định. Nếu xảy ra động đất, hãy quan sát những người Nhật ở xung quanh để hành động thật bình tĩnh, tránh hoảng loạn bởi khi hoảng loạn bạn có thể làm những điều gây nguy hiểm cho chính mình và những người xung quanh.

1385 views

Bạn thấy bài viết hữu ích không

Click vào ngôi sao để đánh giá

Đánh giá 3.7 / 5. Số đánh giá 3